{"id":2577,"date":"2022-10-03T15:23:55","date_gmt":"2022-10-03T12:23:55","guid":{"rendered":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/?p=2577"},"modified":"2022-10-03T15:23:56","modified_gmt":"2022-10-03T12:23:56","slug":"fosil-nedir-fosil-nasil-olusur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/fosil-nedir-fosil-nasil-olusur","title":{"rendered":"Fosil Nedir? Fosil Nas\u0131l Olu\u015fur?"},"content":{"rendered":"\n<p>Fosiller, gezegenimizin ge\u00e7mi\u015fi hakk\u0131nda \u00f6nemli bilgilere sahiptirler. Hatta \u00f6yle ki bug\u00fcn etkisini ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u00fcresel iklim hakk\u0131nda bile yery\u00fcz\u00fcnde \u00f6nceki \u00e7a\u011flarda ya\u015fam\u0131\u015f canl\u0131lar ve ekosistemlere ait fosil ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 sayesinde bilgi edinebiliriz. Gelin birlikte fosil nedir yak\u0131ndan inceleyelim.<\/p>\n\n\n\n<h2 id=\"fosil-nedir\"><strong>Fosil Nedir?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>\u00d6nceden ya\u015fam\u0131\u015f canl\u0131lar\u0131n varl\u0131klar\u0131na dair korunmu\u015f kal\u0131nt\u0131lar\u0131, i\u015faretleri ve izleri k\u0131saca fosil olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r. \u00d6lm\u00fc\u015f bir canl\u0131dan geriye kalan iskelet, kemik, re\u00e7ine i\u00e7inde korunmu\u015f par\u00e7alar\u0131, s\u00fcr\u00fcnme ya da ayak izi gibi kal\u0131nt\u0131lar fosil olarak de\u011ferlendirilir. Fosiller t\u00fcm canl\u0131lar\u0131n evrim tarihini anlamam\u0131za yard\u0131mc\u0131 olan \u00f6nemli birer bilgi kayna\u011f\u0131 oldu\u011fundan evrene kar\u015f\u0131 geli\u015ftirdi\u011fimiz bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131m\u0131zda da etkiye sahiptir.<\/p>\n\n\n\n<h2 id=\"fosil-nasil-olusur\"><strong>Fosil Nas\u0131l Olu\u015fur?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Fosille\u015fme geli\u015fimi <a href=\"https:\/\/www.fundomundo.com\/tr-tr\/fizik\">fizik<\/a>sel, <a href=\"https:\/\/www.fundomundo.com\/tr-tr\/kimya\">kimya<\/a>sal ve biyolojik tepkimelerin b\u00fct\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Ya\u015famsal faaliyetlerini art\u0131k kaybetmi\u015f olan canl\u0131 bu tepkimeler ile bozulmaya ba\u015flar. Bozulan canl\u0131 kal\u0131nt\u0131lar\u0131 uygun ko\u015fullar ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda fosil haline d\u00f6n\u00fc\u015febilir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir canl\u0131n\u0131n fosille\u015fmesi i\u00e7in en uygun ortam\u0131n neresi olaca\u011f\u0131n\u0131 merak ediyorsan\u0131z size yan\u0131t\u0131m\u0131z tortul ta\u015flar\u0131n olu\u015fumlar\u0131 olacakt\u0131r. Canl\u0131 kal\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n ancak uygun ko\u015fullar oldu\u011funda fosille\u015febilece\u011finden s\u00f6z etmi\u015ftik bu ko\u015fullar\u0131 inceleyecek olursak \u00f6ncelikle ilk ko\u015fulun atmosfer tabakas\u0131 ile temas\u0131n\u0131n kesilmi\u015f olmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yleyebiliriz. Atmosfer tabakas\u0131 ile temas\u0131 kesen etkenler aras\u0131nda da g\u00f6zenek yap\u0131s\u0131 az olan kire\u00e7ta\u015f\u0131 ve \u00e7amurta\u015f\u0131 gibi ta\u015flar ile kehribar ve buz denilen fosil re\u00e7ineler yer al\u0131r. Deniz canl\u0131lar\u0131na ait kal\u0131nt\u0131lar\u0131n fosille\u015fmesi ise karada ya\u015fayanlara g\u00f6re \u00e7ok daha kolayd\u0131r; ya\u015fam\u0131n\u0131 yitiren canl\u0131ya ait kal\u0131nt\u0131lar okyanus dibine \u00e7\u00f6ker ve tabanda bir tabaka olu\u015fturur bu kal\u0131nt\u0131lar da sedimanlar taraf\u0131ndan \u00f6rt\u00fclerek bozulmadan saklanm\u0131\u015f olur.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir canl\u0131ya ait kal\u0131nt\u0131lar\u0131n fosille\u015fmesi bir tak\u0131m olaylar\u0131n evrelerini tamamlamas\u0131 ile meydana gelir. \u00d6rne\u011fin ya\u015fam\u0131n\u0131 yitiren t\u00fcm canl\u0131lar\u0131n etleri, derileri ve di\u011fer yumu\u015fak dokular\u0131 k\u0131sa s\u00fcrede dekorme olur ve ortadan kalkar. Ancak bile\u015fimlerinde bulunan di\u015f ve kemik gibi olduk\u00e7a sert b\u00f6l\u00fcmler, gerekli ko\u015fullar sa\u011fland\u0131\u011f\u0131nda fosille\u015fme s\u00fcrecine kat\u0131labilir.<\/p>\n\n\n\n<h2 id=\"fosilleri-inceleyen-bilim-dalina-ne-denir\"><strong>Fosilleri \u0130nceleyen Bilim Dal\u0131na Ne Denir?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Fosilleri inceleyen bilim dal\u0131 paleontolojidir. Paleontoloji ile ya\u015fam\u0131n tarihini \u00e7\u0131kartmak s\u00f6z konusu olur. Hayvan fosillerini paleozooloji, bitki fosillerini ise paleobotanik b\u00f6l\u00fcmleri inceler. Mikroskobik boyuttaki canl\u0131lar\u0131 mikropaleontoloji incelerken b\u00fcy\u00fck canl\u0131lar\u0131n kal\u0131nt\u0131lar\u0131 ile makropaleontoloji ilgilenir.<\/p>\n\n\n\n<h2 id=\"fosiller-ve-fosil-cesitleri-nelerdir\"><strong>Fosiller Ve Fosil \u00c7e\u015fitleri Nelerdir?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>D\u00f6rt farkl\u0131 fosil \u00e7e\u015fidi vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bitki fosilleri:<\/strong> Bu canl\u0131lara ait fosilleri, genellikle sert tohumlar\u0131 ve tahta k\u0131s\u0131mlar\u0131 fosille\u015fmi\u015f olarak bulunur. \u00c7i\u00e7ek ve yapraklar kendilerini koruyamazken karbon etkisi onlar\u0131n yap\u0131s\u0131ndaki en ince detaylar\u0131 bile koruyabilir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Hayvan Fosilleri:<\/strong> Kemik, di\u015f ve kabuklar s\u0131kl\u0131kla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan kal\u0131nt\u0131lard\u0131r. Genellikle kemikler bulunsa da Alaska ve Sibirya b\u00f6lgelerinde mamut fosillerine rastlan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu so\u011fuk b\u00f6lgelerdeki donmu\u015f hayvanlar fosil olarak milyonlarca y\u0131l korunmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kabuklu Deniz Canl\u0131lar\u0131:<\/strong> Binlerce y\u0131l \u00f6nce deniz ve okyanuslarla kapl\u0131 olan b\u00f6lgelerdeki sular\u0131n geri \u00e7ekilmesi ile kabuklu deniz canl\u0131lar\u0131 kum, \u00e7amur ve bal\u00e7\u0131\u011fa g\u00f6m\u00fclm\u00fc\u015f oldular. Bu \u015fekilde uygun ko\u015fullar sa\u011flanm\u0131\u015f oldu\u011fundan milyonlarca y\u0131l korunmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Amberler:<\/strong> A\u011fa\u00e7 re\u00e7inesi i\u00e7inde s\u0131k\u0131\u015f\u0131p kalan hayvan fosilleridir ayn\u0131 zamanda kehribar olarak da adland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fosiller, gezegenimizin ge\u00e7mi\u015fi hakk\u0131nda \u00f6nemli bilgilere sahiptirler. Hatta \u00f6yle ki bug\u00fcn etkisini ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u00fcresel iklim hakk\u0131nda bile yery\u00fcz\u00fcnde \u00f6nceki \u00e7a\u011flarda ya\u015fam\u0131\u015f canl\u0131lar ve ekosistemlere ait fosil ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 sayesinde bilgi edinebiliriz.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2596,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"powerkit_post_featured":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2577"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2577"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2577\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2578,"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2577\/revisions\/2578"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2596"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2577"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2577"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2577"},{"taxonomy":"powerkit_post_featured","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fundomundo.com\/kesfet\/wp-json\/wp\/v2\/powerkit_post_featured?post=2577"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}